የሥነ-ጥበብ ኩራቶሪያል ፅንሰ-ሀሳብ የየሰፈርሰው የሥነ-ጥበብ አውታረ መድረክ ለሥርዓታዊ ክፍተቶች የተዘጋጀ ምላሽ

የኢትዮጵያ የምስላዊ ጥበብ ዘርፍ በባህላዊ ብልጽግናው፣ በታሪካዊ ቅርሱና በፈጠራ ችሎታው የታወቀ ቢሆንም፣ በተበታተነ የሙያ አደረጃጀትና በተገደበ የትብብር መዋቅር ምክንያት አቅሙን በሙሉ እንዳያሳይ የሚያደርጉ ችግሮች አሉት። የሰዓሊዎች ማህበረሰቦች መለያየት፣ የሙያ እድገትና የትምህርት ሀብቶች እጥረት፣ የገበያ ተደራሽነት ውስንነት እና ለምስላዊ ጥበብ የተለዩ የፖሊሲና የሕግ መዋቅሮች አለመኖር በዘርፉ ላይ የሚታዩ ዋና ዋና ክፍተቶች ናቸው።

የየሰፈርሰው የሥነ-ጥበብ አውታረ መድረክ፣ በሰዓሊ ናይዝጊ ተወልደ የተመሰረተ ራዕይ ያለው ተቋማዊ ተነሳሽነት ሆኖ፣ ለእነዚህ ሥርዓታዊ ችግሮች የተቀናጀ ምላሽ ለመስጠት ይፈልጋል። ዋና ዓላማው የኢትዮጵያን የፈጠራ ኢኮሲስተም በማጠናከር ሰዓሊዎችን፣ አስተማሪዎችን፣ ተማሪዎችን፣ ተመራማሪዎችንና የባህል ተቋማትን በአንድ የሙያ አውታረ መዋቅር ማገናኘት ነው።

ይህም የሥነ-ጥበብ ትብብርን፣ ዲጂታል ትምህርትን፣ የሙያ እድገትን፣ ዘላቂ የኢኮኖሚ እድልን እና ብሔራዊ፣ ፓን-አፍሪካዊና ዓለም አቀፍ ግንኙነቶችን በአንድ የተቀናጀ ሥርዓት ውስጥ ለማስፋት ያለመ ነው።

በትብብር ድልድዮችን መገንባት

በየሰፈርሰው መሠረት ያለው ራዕይ የሥነ-ጥበብ ባለሙያዎችንና ተቋማትን የሚያገናኝ ጠንካራ የሙያ አውታር መፍጠር ነው።

የኢትዮጵያ ሰዓሊዎች ስለ ራሳቸው የሙያ መገለጫ፣ የሥራ ስብስብ፣ የኤግዚቢሽን ታሪክ፣ የሕይወት ታሪክና የጥበብ አሠራር መረጃ በማቅረብ የተደራጀ የሙያ መዝገብ መፍጠር ይችላሉ። ይህም የሰዓሊዎችን ታይነት ከማሳደጉም በላይ የሙያ ግንኙነት፣ የእውቀት ልውውጥ፣ የአቻ ለአቻ ትብብርና የመምሪያ ድጋፍ እድሎችን ይፈጥራል።

መድረኩ ሰዓሊዎችን ብቻ የሚያገናኝ ሳይሆን ፖሊሲ አውጪዎችን፣ ተመራማሪዎችን፣ አስተማሪዎችን፣ የባህል ተቋማትን፣ ሰብሳቢዎችንና ሌሎች የዘርፉን ተዋናዮች ለውይይት የሚያቀራርብ የእውቀትና የውይይት ቦታ ይሆናል።

በተለይም የምስላዊ ጥበብን የሚጠብቁና የሚያበረታቱ የባህል ፖሊሲዎችን፣ የሙያ መብቶችን፣ የገበያ እድሎችንና የባለሙያዎችን የሥራ ሁኔታ ለማሻሻል የሚደረገውን ውይይት ይደግፋል።

ከአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የሥነ-ጥበብና ዲዛይን ትምህርት ቤት፣ ከአዲስ አበባ ባህልና ቱሪዝም ቢሮ እና ከሌሎች ብሔራዊና ዓለም አቀፍ ተቋማት ጋር የሚደረጉ ስልታዊ ትብብሮች የኢትዮጵያን የምስላዊ ጥበብ ዘርፍ ተቋማዊ መሠረት ለማጠናከር ያግዛሉ።

የጥበብ ትምህርትን ለሁሉም ማዳረስ

ትምህርት በየሰፈርሰው ራዕይ ማዕከል ውስጥ ይገኛል።

ለከፍተኛ ትምህርት ተማሪዎች፣ ለወጣት ሰዓሊዎችና ለጀማሪ የጥበብ ባለሙያዎች በሥነ-ጥበብ ኩራቶሪ፣ በጥበብ ግብይት፣ በሥነ-ጥበብ አስተዳደር፣ በሰነድ አያያዝ፣ በኤግዚቢሽን አዘጋጅነትና በሙያዊ ልምምድ የሚያተኩሩ የመስመር ላይ የትምህርት መርሃ-ግብሮች ይዘጋጃሉ።

እነዚህ መርሃ-ግብሮች ከአገር ውስጥና ከውጭ የጥበብ ትምህርት ተቋማት፣ የባህል ማዕከላትና የጥበብ ባለሙያዎች ጋር በመተባበር ሊዘጋጁ ይችላሉ።

በመሠረታዊ የትምህርት ደረጃም የየሰፈርሰው ትኩረት በአዲስ አበባ አንደኛና ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤቶች የሥነ-ጥበብ ክበባትን ማቋቋም ይሆናል።

በምናባዊ ወርክሾፖች፣ በተመረጡ የጥበብ መማሪያ ጥቅሎችና በዘመናዊ የትምህርት ቁሳቁሶች የሚደገፉት እነዚህ ክበባት በወጣት ተማሪዎች ዘንድ ፈጠራን ለማነሳሳት እና መምህራንን በዘመናዊ የማስተማሪያ ዘዴዎች ለማብቃት ያስችላሉ።

ይህ አቀራረብ መደበኛ ትምህርትን፣ የጥበብ ልምምድንና ዕድሜ ልክ የሚቀጥል የፈጠራ ትምህርትን የሚያገናኝ ድልድይ ይፈጥራል።

ዘላቂ የንግድ ሥርዓትና ዓለም አቀፍ ተደራሽነት

የየሰፈርሰው የኢ-ንግድ ሥርዓት ከየሰፈርሰው የጥበብና የትምህርት ማዕከል ጋር ተቀናጅቶ የጥበብ ሥራን ወደ ዘላቂ የኢኮኖሚ እድል ለመቀየር ያለመ ነው።

የመድረኩ የገበያ ሥርዓት የኢትዮጵያ ሰዓሊዎች የመጀመሪያ የጥበብ ሥራዎቻቸውን፣ ህትመቶቻቸውንና ዲጂታል ሥራዎቻቸውን ለአገር ውስጥና ለዓለም አቀፍ ገበያ እንዲያቀርቡ ያስችላል።

የሽያጭ ገቢው በግልጽና በፍትሐዊ የገቢ ክፍፍል ሥርዓት በአብዛኛው በቀጥታ ለፈጣሪዎች እንዲደርስ በማድረግ ሰዓሊዎችን በኢኮኖሚ ማብቃትና የሙያ ሕይወታቸውን ዘላቂ ማድረግ ይቻላል።

ባህላዊ የእጅ ሥራ ባለሙያዎችም ከዘመናዊ ሰዓሊዎች ጋር በመተባበር እንዲሳተፉ ዕድል ይፈጠራል። ይህም እንደ በእጅ የተሠሩ ጨርቃጨርቆች፣ ሸክላ ዕቃዎችና ሌሎች ባህላዊ ይዘት ያላቸው የፈጠራ ምርቶችን ለማምረት ያስችላል።

ከሥነ-ጥበብ ሽያጭ በተጨማሪ የመድረኩ ዘላቂ ገቢ ከየሰፈርሰው የትምህርት ሀብቶች፣ ከአባልነት ክፍያዎች፣ ከልዩ ሙያ ኮርሶች፣ ከወርክሾፖችና ከመምህራን የትምህርት እቅዶች ሊመነጭ ይችላል።

እንደ አዲስ አድዋ የሥነ-ጥበብ ኤግዚቢሽን ያሉ ትልልቅ የባህል ዝግጅቶችም አካላዊ ኤግዚቢሽንን ከዲጂታል ተደራሽነት ጋር በማጣመር ለዲያስፖራ ማህበረሰቦችና ለዓለም አቀፍ ሰብሳቢዎች የኢትዮጵያን ጥበብ የማስተዋወቅ እድል ይፈጥራሉ።

የማህበራዊ ለውጥ አነቃቂ

የየሰፈርሰው ዓላማ ከንግድና ከትምህርት ወሰን በላይ በመሄድ ሥነ-ጥበብን የማህበራዊ ለውጥ ኃይል ለማድረግ ነው።

ከመድረኩ የሚገኘው ገቢ ለኢትዮጵያውያን የጥበብ ተማሪዎች የትምህርት ድጋፍና የስኮላርሺፕ ዕድሎችን ለመፍጠር ሊውል ይችላል። በተጨማሪም በመድረኩ የሚሰበሰበው መረጃና እውቀት ለኢትዮጵያ የምስላዊ ጥበብ ዘርፍ የፖሊሲ ጥናትና የድጋፍ ሥራዎች መሠረት ሊሆን ይችላል።

በዲያስፖራ የሚኖሩ ሰዓሊዎችን ከባህላዊና ከጥበባዊ ሥሮቻቸው ጋር በማገናኘት እና ድንበር ተሻጋሪ ትብብሮችን በማጠናከር የፓን-አፍሪካ የፈጠራ አውታረ መረብ ለመገንባት የየሰፈርሰው የራሱን ድርሻ ሊወጣ ይችላል።

ስለዚህ የየሰፈርሰው ብቻውን የገበያ መድረክ ወይም የትምህርት ድረ-ገጽ አይደለም። የባህል ልውውጥ፣ የሙያ እድገት፣ ምርምር፣ ትብብርና ማህበራዊ ተፅዕኖን የሚያቀናጅ የጥበብ ኢኮሲስተም ነው።

ወደፊት የሚደረግ ጉዞ

የየሰፈርሰው ወደ ተመዘገበ ፋውንዴሽን ሲሸጋገር የረጅም ጊዜ ራዕዩ በመጀመሪያ በመላው ኢትዮጵያ የሥነ-ጥበብ አውታረ መዋቅሩን ማስፋፋት እና በቀጣይም በሌሎች የአፍሪካ አገሮች ሊተገበር የሚችል ሞዴል ማዘጋጀት ነው።

ይህ ሞዴል በኬንያ፣ ናይጄሪያ እና በሌሎች የአፍሪካ አገሮች የአካባቢያቸውን የጥበብ ሁኔታ በመገንዘብ ሊስፋፋ ይችላል።

የየሰፈርሰው ዲጂታል መድረክ ማስጀመርና ቀጣይ ልማት የመድረኩን አገልግሎቶች፣ የትምህርት መርሃ-ግብሮች፣ የጥበብ ሀብቶች፣ ኤግዚቢሽኖችና የሙያ አውታረ መረብ የሚያገናኝ ዲጂታል መግቢያ ይፈጥራል።

በዚህ መንገድ ጥበብ የባህል ሀብት ብቻ ሳይሆን የኢኮኖሚ ኃይል፣ የትምህርት መሣሪያ፣ የማህበራዊ ውይይት መንገድና የለውጥ አቅም እንደሆነ የየሰፈርሰው ይመሰክራል።

የየሰፈርሰው የሥነ-ጥበብ አውታረ መድረክ ብቻ የዲጂታል መድረክ አይደለም፤ የኢትዮጵያንና የአፍሪካን የጥበብ የወደፊት ዕድል እንደገና ለመቅረጽ ሰዓሊዎችን፣ አስተማሪዎችን፣ ተመራማሪዎችን፣ የባህል ተቋማትን፣ ሰብሳቢዎችንና ደጋፊዎችን የሚጋብዝ እንቅስቃሴ ነው።

የየሰፈርሰው ራዕይ፦ ፈጠራን ማገናኘት፣ እውቀትን ማጋራት፣ ጥበብን ማሳደግ፣ ዕድልን መፍጠር።